ispat yükü

İşçi Alacaklarında Zamanaşımı -İLKE KARARI-

T.C. YARGITAY

9. Hukuk Dairesi

ESAS NO     : 2010/20075

KARAR NO    : 2012/169

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Taraflar arasında, işçilik alacaklarının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu “eksik bir borç” haline dönüştürür ve “alacağın dava edilebilme özelliği”ni ortadan kaldırır. Okumaya devam et

Yıllık İzin Ücreti Son Ücret Üzerinden Ödenir – İş Akdinin Feshedilmiş Olması Şarttır – Çalışma Süresinin Belirlenmesi Usulü

  • T.C.
  • YARGITAY
  • 9. Hukuk Dairesi
  • ESAS NO     : 2009/35734
  • KARAR NO    : 2012/223

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre  davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı ile davalı arasında yıllık izinlerin kullandırılıp kullandırılmadığı konusunda uyuşmazlık vardır.

4857 sayılı İş Kanununun 59 uncu maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada, sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı nedene dayanıp dayanmadığının önemi bulunmamaktadır. Okumaya devam et

İşçi alacaklarında ödeme / mahsup – Haksız fesih – Kıdem tazminatı için temerrüt tarihi akdin feshi tarihidir

  • T.C. YARGITAY
  • 9.Hukuk Dairesi
  • Esas: 2010/5421
  • Karar: 2010/5958
  • Karar Tarihi: 04.03.2010

ÖZET: Somut olayda, ibranamede ödenen miktar 6.446.000.000.TL. olarak gösterilmiş, bu ödemenin hangi alacağa karşılık, ne miktarda olduğu açıklanmadan söz konusu ödemenin kıdem, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, maaş alacağı karşılığı olduğu belirtilmiştir. Bu durumda mahsup işleminin yukarıda belirtilen açıklamalar doğrultusunda yapılması gerekir. (4857 S. K. m. 17, 32, 41, 47, 57, 120) (818 S. K. m. 84, 85, 86, 101, 107) (1475 S. K. m. 14) (HGK. 27.09.2000 T. 2000/12-1148 E. 2000/1193 K.) Dava: Davacı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi İ. Polat tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Karar: Davacı Davalı işyerinde çalışmakta iken, iş akdinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti, yıllık izin ücreti, tatil ücreti alacaklarının hüküm altına alınmasını istemiştir. Davalı, davacının ibraname verdiğini, isteklerin yerinde olmadığını savunmuştur. Mahkemece, bozma öncesi kararda ibraname nedeni ile isteklerin reddine dair verilen kararın temyizi üzerine için bozulmuştur. Bozma sonrası yargılama sonunda, hükme esas bilirkişi raporunda ibranamede belirtilen 6.446.000.000.TL. hesaplanan kıdem tazminatı ve ihbar tazminatından mahsup edilmiş, mahkemece bu hesaplama şekline göre karar davacı tarafından temyiz edilmiştir istekler hüküm altına alınmıştır. Karar davacı tarafından temyiz edilmiştir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işveren tarafından yapılan kısmi ödemenin işçinin hangi alacağına mahsup edileceği noktasında toplanmaktadır.

I. NORMATİF DAYANAK

Uyuşmazlığın normatif dayanağı Borçlar Kanunu’nun 84-86.maddeleridir. Borçlar Kanununun 84. maddesinde kuralına yer verilmiş; 85. maddesinde hükmü öngörülmüş; 86.maddede ise kuralı düzenlenmiştir.

II. GENEL HÜKÜMLER YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME Okumaya devam et

İş Akdinin Kötüniyetli feshi – TİS’nden Yararlandırmamak İçin Derhal Fesih Hakkının Kullanılması

  • T.C.
  • YARGITAY
  • 9. HUKUK DAİRESİ
  • E. 2004/25001
  • K. 2005/13861
  • T. 20.4.2005

• KIDEM VE İHBAR TAZMİNATI ( Peşin Ödenerek Davacının Hizmet Akdinin Feshedilmesi – İşçinin Daha Sonra Yürürlüğe Giren Toplu İş Sözleşmesi Zamlarından Yararlanmasının Mümkün Olmadığı ).

• KÖTÜNİYET TAZMİNATI ( İşverenin Toplu İş Sözleşmesi Zamlarından Yararlandırmamak İçin İşçinin Sözleşmesini Derhal Fesih Yoluna Gittiği Anlaşılırsa İşçinin İsteme Hakkı Doğduğu ).

• İZİN SÜRESİYLE ÖNEL SÜRESİNİN İÇİÇE GİRMESİ ( Münkün Olmadığı – Ancak Önelsiz Fesihlerin İzin Süresi İçerisinde Gerçekleşmesinin Mümkün Olduğu )
1475/m13, 14, 17,42,56
2822/m.9
ÖZET : Davacının hizmet akdi, ihbar ve kıdem tazminatları peşin ödenerek feshedildiğinden, daha sonra yürürlüğe giren toplu iş sözleşmesi zamlarından yararlanması mümkün değildir. İzin süresinin önel süresi ile içice girmesi mümkün değilse de, önelsiz fesihlerin izin süresi içerisinde gerçekleşmesi mümkündür. Eğer işverenin, toplu iş sözleşmesi zamlarından yararlandırmamak için derhal fesih yoluna gittiği anlaşılırsa, işçinin kötüniyet tazminatı isteme hakkı doğar. Okumaya devam et

Kötüniyet Tazminatında İspat Yükü / İş Akdinin Kötüniyetli feshi

  • T.C. YARGITAY
  • 9. HUKUK DAİRESİ
  • E. 2005/18877
  • K. 2006/960
  • T. 23.1.2006

• İŞÇİ ALACAĞI DAVASI ( İş Sözleşmesini İşveren Tarafından Haksız ve Kötüniyetle Feshedildiği İddiasıyla Kıdem Tazminatı-Kötüniyet Tazminatı-Manevi Tazminat-Yıllık İzin Ücreti-Fazla Mesai Ücreti Alacağının İstenilmesi )

• KÖTÜNİYET TAZMİNATI ( İş Hukukunda Kötüniyet Hukuken Tanınmış Olan Bir Hakkın Objektif İyiniyet Kurallarına Aykırı Olarak Kullanılması ve Kullanılırken Karşı Tarafın Zarara Maruz Bırakılması Olup İş Akdinin Kötüniyetle Feshedildiğini İspat Yükü Davacıya Ait Olması )

• İSPAT KÜLFETİ ( Davacının İspat Yükümlülüğünü Yerine Getirmediği Anlaşıldığından Kötüniyet Tazminatının Reddine Karar Verilmesinin Gerekmesi )

1475/m.14 , 4721/m.2, 4857/m.41,46,47,57

ÖZET : İş Hukukunda kötüniyet, hukuken tanınmış olan bir hakkın objektif iyiniyet kurallarına aykırı olarak kullanılması ve kullanılırken karşı tarafın zarara maruz bırakılması olup iş akdinin kötüniyetle feshedildiğini ispat yükü davacıya aittir. Somut olayda, davacının ispat yükümlülüğünü yerine getirmediği anlaşıldığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmelidir. Okumaya devam et

Ziynet Eşyalarında İspat Yükü

  •   Yargıtay
  • 6.Hukuk Dairesi
  • 2008/544 E
  •  2008/3619 K.

Dava: Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan alacak davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup, gereği görüşülüp düşünüldü.

Uyuşmazlık, çeyiz ve ziynet eşyalarının iadesine ilişkindir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesi üzerine, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya kapsamına, toplanan delillere, bozma gereklerine uygun şekilde karar verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre, temyiz eden davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalı vekilinin ziynet eşyalarına ilişkin temyiz itirazlarına gelince;

Davacı vekili, dava dilekçesinde, tarafların aralarında görülmekte olan boşanma davasının açılmasından bir süre sonra ayrı yaşamaya başladıklarını, davacının yanına hiçbir eşya almadan müşterek haneden ayrıldığını belirterek, 19.09.1998 tarihli çeyiz senedinde yazılı eşyaların aynen iadesini ya da bedeli olan 20.000 YTL’nin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Okumaya devam et

İş Davalarında Zamanaşımı – Faiz – İspat Yükü

Hazırlayan: Av. İlknur SEZGİN TEMEL

(NOT: Aşağıdaki makalede geçen zamanaşımı süreleri yeni mevzuatlar sonucu güncelliğini yitirmiştir)



Çeşitli Tazminat, işçi alacakları ve tespit davalarına ait, faiz, zamanaşımı / hak düşürücü süre, ücret, ispat yükü gibi pratik bilgilerin bir arada görünebileceği bu araştırma yazımı pek çok kaynağı ve yüzlerce Yargıtay Kararı’nı tarayarak hazırladım.

Bilgilerin topluca görünürlüğünü sağlamak için açıklama ve kararları dipnotlara işlemeyi uygun buldum.

Faydalı olması dileğimle.



-TAZMİNAT DAVALARI-

 

A-     İHBAR TAZMİNATI:


Faiz : Yasal faiz / temerrüt faizi [1]

Faiz başlangıç tarihi : Takip / İhtarname / Dava tarihi. [2], [3]

Zamanaşımı : BK m. 125’deki on yıllık zamanaşımı süresi. [4]

Zamanaşımı başlangıç tarihi: İş sözleşmesinin feshi tarihi.

Hangi ücret                           : Bir günlük giydirilmiş ücret [5]

İspat Yükü                            : Davalı işverende. [6]

B-     KÖTÜNİYET TAZMİNATI:


Faiz : Yasal faiz / temerrüt faizi

Faiz başlangıç tarihi : Takip / İhtarname / Dava tarihi.

Zamanaşımı : BK m. 125’deki on yıllık zamanaşımı süresi.

Zamanaşımı başlangıç tarihi: İş sözleşmesinin feshi tarihi.

Hangi ücret                           : Bir günlük giydirilmiş ücret

İspat Yükü                           : Kötüniyet iddiasında bulunan işçiye aittir. [7]

 

C-     KIDEM TAZMİNATI:


Faiz : Mevduata uygulanan en yüksek faiz. [8]

Faiz başlangıç tarihi : Hakkın doğduğu / Fesih tarihinden itibaren [9], [10]

Zamanaşımı : BK m. 125’deki on yıllık zamanaşımı süresi. [11]

Zamanaşımı başlangıç tarihi: İş sözleşmesinin feshi tarihi. [12]

Hangi ücret                           : Son bir günlük giydirilmiş ücret. [13]

İspat Yükü                           : Davalı işverende. [14]

Okumaya devam et

DİKKAT:
Randevu neticesinde avukatlarla yapılan görüşmeler danışmanlık ücretine tabidir.
İletişim bilgileri için tıklayınız
Danışmanlık hizmeti ve ücreti için tıklayınız

Çalışma Saatlerimiz:

Hafta içi.........: 09:00 - 18:00
Cumartesi.....: 10:00 - 15:00